Во рамките на Школата за активно граѓанство, секоја година беа обучувани по 60 млади претставници на формални и неформални граѓански организации. Слушатели на Школата за активно граѓанство беа млади луѓе на возраст од 18-35 години. Најголемиот дел од нив беа претставници на граѓански организации и неформални групи. Тие ја посетуваа Школата за активно граѓанство со цел да стекнат знаења и вештини за реализирање на граѓански иницијативи и акции, како и за да ги научат техниките со кои би можеле да ја зголемат својата партиципативност во динамичните општествени текови.

Секоја генерација на Школата за политика се спроведуваше во три модули, од кои третиот модул претставуваше еднодневна средба каде учесниците од една генерација имаа прилика да ги споделат стекнатите искуства со учесниците од претходните групи на Школата за активно граѓанство.

При селекцијата на кандидатите за Школата за активно граѓанство секогаш во предвид беше земан етничкиот и родовиот баланс на групата, како и вклученоста на лицата со попреченост.

Оваа школа е базирана на искуствата кои ги стекна Форум ЦСИД во текот на седумте години (2003-2010) на организирање на Школата за политика, во чии рамки беа обучени околу 250 претставници на политичките партии, верските организации, медиумите и граѓанскиот сектор за разни актуелни и константни феномени на политичките дискурси (мултикултурализам, дипломатија, популизам, национализам, односи со јавност, одржлив раст, политички маркетинг, социјални теми…)

Програмите за модулите на Школата беа внимателно подготвувани од тимот на ФОРУМ-ЦСИД заедно со предавачите. Содржините беа обмислувани така што се инсистираше на тоа тие да отстапат од некои наметнати анахрони рамки, да содржат што повеќе актуелни прашања и теми и воедно да бидат доволно стимулирачки за размислување и дискусија.

Концептот на предавање, по кое ќе следува дискусија како и работа во помали групи на соодветната тема, се покажа многу успешен. Слушателите имаа простор за да го апсорбираат пренесеното знаење, да бидат поттикнати на размислување и на поставување на прашања, за на крај да можат во рамките на работата во групи да го имплементираат сето тоа.

На сесиите на Школата слушателите имаа прилика да слушаат предавања од граѓански активисти, универзитетски професори, новинари и други истакнати лица од општествениот живот, и да научат како суштински да се ангажираат во општеството и да ги применат стекнатите искуства во рамките на своите идни иницијативи и активности. Секои шест месеци нови триесет млади граѓани се запознаваа со основите поими на граѓанското општество, со структурата и местото на граѓанскиот сектор во општеството, со методологијата за планирање и реализација на граѓански акции, со разликите меѓу партиското и политичкото итн.

Целта на обуките на Школата беше луѓето кои веќе имаат некакво искуство во граѓанскиот сектор, да ги обноват знаењата за постоечкиот контекст, што се обидувавме да го реализираме преку предавања на теми поврзани со општеството заедно со институционалната рамка, како што се Устав, закони, институции, како и други чинители на демократските процеси, какви што се: политичките партии, медиумите итн. Понатаму, нашата цел беше слушателите на Школата да се дооспособат за воспоставување на поактивен однос, не само кон тоа што е нивен непосреден интерес/цел, туку и да развијат капацитети за согледување и вклучување во обезбедување на базичните вредности на секое општество како што се слобода, еднаквост, човекови права и слободи. Во Школата инсистиравме на тоа дека принципот на сојузништво со други организации и граѓани е еден од појдовните и дека секоја цел на легитимно организирање подразбира широк спектар на сојузништва.

Имајќи го во предвид она што го дефиниравме како најширок контекст во кој дејствува еден граѓанин/организација, преку симулирање на одредени состојби, ги поттикнувавме слушателите на Школата за активно граѓанство да бидат креативни во изнаоѓањето на методи со кои ќе ја оствара зацртаната цел. Притоа инсистиравме на тоа никако да не ја заборават врвната цел на секоја граѓанска иницијатива или акција, а тоа е општата добросостојба.

Нашите согледувања и впечатоци од генерациите на слушатели на Школата за активно граѓанство се дека на почетокот од циклусот обуки, беше забележителна изразита аполитичност на слушателите. Таа состојба забележа извесни подобрувања по неколку генерации. Како причини за аполитичноста на слушателите би можеле да се наведе тоа дека голем дел од слушателите на почетокот на обуките сметаа дека ангажманот во граѓанскиот сектор не подразбира занимавање со политика и дека тоа е тема на која што ексклузивно право имаат единствено политичките партии. Овој општоприсутен феномен беше нешто на што обрнавме сериозно внимание во рамки на сесиите на Школата. Имено, активно работевме на тоа да ги разраничиме поимите политичко и партиско, инсистирајќи на тоа дека сферата на политичкото се протега во речиси сите ангажмани на граѓаните и граѓанските организации и иницијативи. Многумина од слушателите на Школата за активно граѓанство ден денес ја истакнуваат важноста од поуките за оваа дистинкција.

Нашите впечатоци исто така говорат за потебата од активно, дополнително, неформално образование на младите во Република Македонија. Имено, независно од степенот на образование на слушателите (а речиси 90 % од нив беа факултетски образовани), ним им недостигаат основни познавања за некои елементарни и универзални термини, како структура на општеството, или човекови права, слобода на изразување, говор на омраза итн.

Она што за нас беше од голема важност во реализирањето на овој проект, беа евалуациите на слушателите. На крајот на секој модул тие имаа можност усно, а и во индивидуални анонимни евалуации, да ги искажат своите впечатоци и коментари за обуката, како и своите забелешки но и предлози и насоки за подобрување.

Впечатоците на најголемиот дел од слушателите на Школата за активно граѓанство се неизмерно позитивни. Тие во своите евалуации ја истакнуваа важноста на оваа Школа, велејќи дека го надополнила она што во рамките на моето формално образование не биле во можност да го научат, ги проширила нивните видици, и имала влијание во формирањето на ставови за некои општествени случувања и процеси. Тоа што биле дел од Школата за активно граѓанство резултирало со подобрување на нивните комуникациски вештини и придонело за запознавање со активностите на други невладини организации, како и запознавање, поврзување и размена на информации со многу различни луѓе, со кои можеби би немале прилика да се запознаат. Многу од слушателите го истакнаа и тоа дека покрај теоретската наобразба, сознанијата здобиени од вежбите и работата во групи имаат практична примена во нивните секојдневни животи. Многумина од нив, за време, но и по завршувањето на обуките во Школата за активно граѓанство, спроведоа свои автентични иницијативи и акции, а неколкумина од нив стартуваа и свои граѓански организации.

Особено при спроведувањето на акции осмислени и реализирани од алумнистите дојдоа до израз дел од идеите и методологиите за граѓански активизам промовирани во обуките од страна на врвните предавачи со големо искуство во борба за поправедно и поактивно општество.

Школата за активно граѓанство на долг рок успеа да креира една поинаква, покритична структура во рамките на самиот граѓански сектор. Некои од најистакнатите граѓански активисти во Република Македонија во изминатите четири години биле дел од Школата за активно граѓанство и истите тие биле иницијатори или директно биле вклучени во реализацијата на некои многу важни граѓански акции и иницијативи, формални или неформални.

Имајќи во предвид дека во досегашниот период беа обучени околу 250 млади од речиси сите поголеми општини во Македонија, имаме солидна основа да веруваме дека влијанието на обуките на Школата за активно граѓанство ќе биде почувствувано во најголемиот дел од државата, како и меѓу граѓанските организации кои и во следниот период ќе бидат носечкиот столб на прогресивните идеи во општеството.

Професорката Најчевска направи дистинкција помеѓу власта која е привремена и државата, која е постојана категорија. Таа е убедена дека еднаш разбуденото граѓанство нема да заспие. Како што граѓанските активисти сè повеќе напредуваат, таа ја нагласи потребата од флексибилно и индивидуално делување. Таа напомена дека активниот граѓанин не мора нужно да е поврзан со граѓанска организација и посочи дека не треба да се плашиме да го искажеме нашиот став, мислење. Сашо Ордановски смета дека „будењето“ во Македонија е изненадувачки масовно, но не и доволно масовно за држава како Македонија. Понатаму, посочи дека граѓанскиот сектор во Македонија нема база, постои недостаток на грас рут организации, како и развиеност на волонтерството, односно имаме граѓански сектор кој е пред сè канцелариски. Тој нагласи дека лоши денови доаѓаат за демократијата во Европа и дека проблемот не е само кај нас. Проблемот настанува кога политиката наместо да се базира на вредности, се базира на цели. Огнен Јанески посочи дека е круцијално да го победиме стравот во себе, дека тоа ги урива диктатурите. Стравот како таков може и да ни помогне. Ако стравуваме дека тоа може да ни се случи нам,  може да нè поттикне да излеземе да протестираме. Зоран Бојаровски се надоврза на претходните предавачи и даде свое мислење за состојбите со активизмот во Македонија.

Во втората панел дискусија „Како понатаму? Активизмот пред нови крстопати“ дискутираа четири истакнати алумнисти на Школата за активно граѓанство: Ангела Илиевска, Џељо Хоџиќ, Вики Младенова и Антонио Михајлов. Ангела Илиевска потенцираше дека секој проблем треба да стане видлив. Таа смета дека проблемите се проблеми сами по себе, дека не треба да ги рангираме по важност. Таа конкретно зборуваше за проблемот со загаденоста на воздухот и за акцијата каде таа има земено најмногу учество.  Џељо Хоџиќ смета дека граѓанскиот сектор треба да соработува со државни институции, па дури и партии. Понатаму, дека треба да веруваме во сопствените потенцијали и капацитети и дека со 11 декември нема да се реши политичката криза, бидејќи ние имаме поголем проблем, а тоа е проблемот на „заробена држава“ односно приватизирани институции.  Антонио Михајлов истакна дека ни недостига самокритика, како и работа на терен. Понатаму посочи дека постои проблем со недоволна сензибилизираност на граѓанските активисти кон маргинализираните заедници, бидејќи само така ќе градиме сојузи.  Вики Младенова смета дека минорните проблеми ги тргаме на страна и се занимаваме со политика на високо ниво, односно, ни фали дисциплинираност.

Школата ја отворија Ѓунер Исмаил, Претседател на одбор на Форум ЦСИД и Слаѓан Пенев извршен директор на Форум ЦСИД, кои ги презентираа програмата и целите на Школата, по што следуваше презентација на Поимникот за граѓанско општество проследено со дискусија. Учесниците најмногу дискутираа за поимите граѓанин, човекови права, дискриминација, ксенофобија и толеранција, како и за протестите.

По паузата за ручек следуваше предавањето на професорката Мирјана Најчевска, на тема „Структура на општеството и местото на граѓанскиот сектор“ која ги објасни основните механизми на државата и што ја прави една држава демократска. Професорката дискутираше со учесниците за правата и слободите на граѓаните, за тоа што претставува граѓански сектор и улогата на граѓанскиот сектор во демократските општества.  Предавањето на професорката Најчевска беше проследено со прикажување на документарниот филм за студентското движење Отпор во Србија

Вториот ден од Школата го отвори предавањето на Зоран Бојаровски, кој говореше за „Чекори во планирањето и реализација на граѓанска акција“  проследено со дискусија и работа во групи. Второто предавање во денот го одржа Ненад Марковиќ, професорот од Правниот факултет „Јустинијан Први“ во Скопје (политички студии).  Тој ја објасни разликата меѓу партиско и политичко, и проблемите со  одвојувањето на партиското од политчкото во Македонија. По неговото предавање, следуваше работа во групи.

Третиот, и последен ден од Школата беше резервиран за панел дикусија на истакнатите граѓански активисти Павле Богоевски и Драган Додевски. Тие  говореа за моќна на граѓанинот, и ги споделија своите искуства со учесниците на новата генерација на Школата. По нив следуваше предавањето „Политичката моќ и покорноста“ на  Сашо Орданоски, истакнат аналитичар и предавач на ЈИЕ Универзитет во Тетотво.

Првиот модул на Школата го затвори дискусија и заедничка евалуација на предавачите и алумнистите.

   

 

ПРОЕКТ НА УСАИД ЗА ГРАЃАНСКО ОПШТЕСТВО

ПОВИК ЗА УЧЕСНИЦИ ВО ШКОЛАТА ЗА АКТИВНО ГРАЃАНСТВО

Школата за активно граѓанство се организира за млади, претставници на граѓански организации и неформални групи, со цел да им обезбеди неопходно знаење и вештини за реализирање граѓански иницијативи.

Во рамки на Школата за активно граѓанство, Форум-Цeнтар за стратешки истражувања и документација (Форум ЦСИД) објавува повик за десетта група на учесници кои ќе посетуваат два модули обуки во текот на 2016 година. Првиот модул ќе се одржи во октомври, а вториот во ноември 2016 година.

Првиот модул е воведен и тој ќе има за цел да ги запознае учесниците со основните поими и алатки потребни за активно граѓанско учество. Темите што ќе бидат обработувани ќе опфатат:

• Вовед во Поимникот за граѓанско општество;
• Структура на општеството и местото на граѓанскиот сектор;
• Граѓанска иницијатива;
• Граѓанинот/граѓанката, неговото/нејзиното место и можноста за активно учество во јавната сфера (држава, политика, граѓанско општество, медиуми).

Вториот модул ќе биде насочен кон усвојување и развивање практични алатки поврзани со:

• Односи со јавноста и со властите како дел од граѓанскиот активизам;
• Комуникација со медиумите;
• Говорнички вештини.

Критериумите што треба да ги исполнуваат кандидатите се:

• старосна граница: 18-35  години;

• активно членство во граѓанска организација или неформална група.

При селекцијата на кандидатите предвид ќе биде земен етничкиот и родовиот баланс на групата, како и вклученоста на лицата со попреченост.

Заинтересираните кандидати треба да испратат своја биографија (CV) заедно со писмо за мотивација до aсистентката на проектот во Форум-ЦСИД, Цветанка Михајловска на е-маил: mihajlovska@forum-csrd.org.mk

* Со оние кандидати кои што ќе влезат во потесната селекција ќе биде направено интервју.

Рокот за пријавување е 15 септември, 2016 година.

На вториот ден од алумни средбата беа одржани две панел дискусии. На првата панел дискусија говореа истакнатите граѓански активисти Марјан Забрчанец, Вики Младенова и Рамадан Рамадани. Дискусијата беше на тема: Каков граѓанин создаде современото македонско општество? Учесници на втората панел дискусија беа алумнистите на Школата за активно граѓанство: Ангела Илиевска, Александар Гочев, Драган Додевски и Давид Стефановски.

Алумни средбата беше затворена со размена на искуства и заедничка евалуација.

Школата ја отвори извршниот директор на Форум ЦСИД, Слаѓан Пенев, по што следуваше предавањето на проф. д-р Љубомир Фрчкоски на тема Политичко и партиско кое беше проследено со работа во групи.

По ручекот следеше предавање на Ѓунер Исмаил, Претседател на одбор на Форум ЦСИД кој предаваше на тема „Македонскиот политички контекст“. Предавањето на г-дин Исмаил беше проследено со дискусија.

Првиот ден од вториот модул заврши со прикажување на филмот “Expeprimenter“. Филмот говори за познатиот социјален психолог, Стенли Милграм, кој во шеесетите години на минатиот век спроведе серија на радикални бихејвиорални експерименти, каде се  тестирала подготвеноста на обичните луѓе да ги почитуваат, односно да се потчинуваат на авторитетите. Филмот поттикна интересна дискусија меѓу учеснииците.

На вториот ден од Школата, Зоран Бојаровски, уредник во Алфа ТВ, истражувач и тренер, одржа две предавања: Алатки за комуникација во граѓанскиот сектор и  Социјалните медиуми како алатка за граѓански ангажман. Прадавањата беа проследени со работа во групи: Стратегија за комуникација со медиумите и Стратегија за употреба на социјални медиуми. Во рамки на на второто предавање, беше прикжан и краткиот докуметарен филм за Џозеф Кони, злосторникот од Уганда, одговорен за смртта на два милиони луѓе во војните во Африка. Филмот говори за организацијата „Невидливи деца“ која ја искористи  моќта на интернетот и социјалните медиуми и преку кампањата „Кони 2012“се обиде да ја подигне свесноста и да ја анимира светската јвност во обид за пронаоѓање на овој злосторник. По прикажувањето на овој филм, имаше интересна и жива дискусија со учесниците.

Третиот, и последен ден од Школата беше резервиран за панел дикусијата „Медиумите и граѓанскиот активизам“ со истакнатите новинари и активисти Мухамед Зекири, уредник во ТВ Шења и Џабир Дерала, од НВО Цивил. Тие исто така говореа за моќта на медиумите во контекст на граѓанскиот активизам, но и за сопствените искуства, со што предизвикаа интересни прашања од страна на учесниците.

По нив, предавање одржа новинарот и уредник во 24 Вести, и истакнат граѓански активист, Огнен Јанески. И неговото предавање „Кога новинарот станува активист?“ беше проследено со дискусија и бројни прашања од учесниците на Школата.

Вториот модул на Школата го затвори дискусија и заедничка евалуација на предавачите и алумнистите.

Следна планирана активност во рамки на Школата за активно граѓанство е заедничка алумни средба на последните четири генерации која ја планираме да се одржи на 17-19 јуни.

Школата ја отвори Ѓунер Исмаил, Претседател на одбор на Форум ЦСИД и извршниот директор на Форум ЦСИД, Слаѓан Пенев, по што следуваше презентација на Поимникот за граѓанско општество од страна на Слаѓан Пенев и Зоран Бојаровски, Уредник во Алфа ТВ, истражувач и тренер.

По ручекот следеше предавање на професорката Мирјана Најчевска, на тема „Структура на општеството и местото на граѓанскиот сектор“ проследено со дискусија и прикажување на документарниот филм за движењето Отпор во Србија.

Вториот ден од Школата го отвори предавањето на Зоран Бојаровски, кој говореше за „Чекори во планирањето и реализација на граѓанска акција“  проследено со дискусија и работа во групи. Второто предавање во денот го одржа Сашо Орданоски, истакнат аналитичар, новинар и професор на Универзитетот на Југо Источна Европа во Тетово, проследено со дискусија и работа во групи.

Третиот, и последен ден од Школата беше резервиран за панел дикусија на алумнистите на Школата за активно граѓанство Симона Младеновска, Ангела Илиевска и Иван Јерчиќ кои ги споделија своите искуства со учесниците на новата генерација на Школата. По нив следуваше предавањето „Патот до активизам“ на професорот Владимир Милчин.

Првиот модул на Школата го затвори дискусија и заедничка евалуација на предавачите и алумнистите.

Вториот модул се планира за почетокот  на мај.

ПОВИК ЗА УЧЕСНИЦИ ВО ШКОЛАТА ЗА АКТИВНО ГРАЃАНСТВО

Школата за активно граѓанство се организира за млади, претставници на граѓански организации и неформални групи, со цел да им обезбеди неопходно знаење и вештини за реализирање граѓански иницијативи.

Во рамки на Школата за активно граѓанство, Форум-Цeнтар за стратегиски истражувања и документација (Форум–ЦСИД) објавува повик за деветта група учесници кои ќе посетуваат два модули обуки во текот на 2016 година и една алумни средба со учесниците од претходата група учесници во Школата во 2015 година. Првиот модул ќе се одржи во март, вториот во април, а алумни средбата ќе се одржи во јуни 2016 година.

Првиот модул е воведен и тој ќе има за цел да ги запознае учесниците со основните поими и алатки потребни за активно граѓанско учество. Темите што ќе бидат обработувани ќе опфатат:

• Вовед во Поимникот за граѓанско општество;
• Структура на општеството и местото на граѓанскиот сектор;
• Граѓанска иницијатива;
• Граѓанинот/граѓанката, неговото/нејзиното место и можноста за активно учество во јавната сфера (држава, политика, граѓанско општество, медиуми).

Вториот модул ќе биде насочен кон усвојување и развивање практични алатки поврзани со:

• Односи со јавноста и со властите како дел од граѓанскиот активизам;
• Комуникација со медиумите;
• Говорнички вештини.

Третиот модул е еднодневна средба каде учесниците ќе имаат прилика да ги споделат стекнатите искуства со учесниците од претходните групи на Школата за активно граѓанство.

Критериумите што треба да ги исполнуваат кандидатите се:

• старосна граница: 18-35 години;

• активно членство во граѓанска организација или неформална група.

При селекцијата на кандидатите предвид ќе биде земен етничкиот и родовиот баланс на групата, како и вклученоста на лицата со попреченост.

Заинтересираните кандидати треба да испратат своја биографија (CV) заедно со писмо за мотивација до aсистентката на проектот во Форум-ЦСИД, Цветанка Михајловска на е-маил: mihajlovska@forum-csrd.org.mk

* Со оние кандидати кои што ќе влезат во потесната селекција ќе биде направено интервју.

Рокот за пријавување е 31 јануари, 2016 година.

Првиот ден од Школата, по краткиот вовед од страна на тимот на Форум ЦСИД,  беше отворен со предавањето Современи трендови во промоцијата и заштитата на човековите права и можни реакции на граѓанскиот сектор во случај на повреда на човековите права, кое го одржа Проф. Д-р Мирјана Најчевска, од Институтот за социолошки и политичко-правни истражувања, УКИМ – Скопје. Предавањето беше проследено со прашања од страна на учесниците и дискусија со професорката во врска со човековите права.

Второто предавање го одржа истакнатиот политички аналитичар и професор на Универзитетот на Југоисточна Европа, Сашо Орданоски. Предавањето за Политичката комуникација на граѓанските организации  побуди голем интерес и поттикна интересни прашања и дискусија од страна на слушателите. По ова предавање следуваше работата во групи на тема политичка комуникација.

Вториот ден од вториот модул на Школата за активно граѓанство беше предвиден за предавањата на Зоран Бојаровски, новинар и уредник во Алфа ТВ, истражувач и тренер, кој во првото предавање говореше за Алатките за комуникација во граѓанскиот сектор, проследено со работа во групи на тема – Стратегија за комуникација со медиумите, додека второто предавање се однесуваше на Социјалните медиуми како алатка за граѓански ангажман. Предавањето беше проследено со интересна дискусија и прашања од слушателите кои по предавањето работеа во групи на тема – Стратегија за употреба на социјалните медиуми. Потоа следуваше презентација на резултатите од работата во групи.

Во последниот ден од вториот модул со слушателите на VIII генерација на Школата за активно граѓанство, истакнатите новинари Владо Апостолов (Фокус), Жарко Настоски (Радио МОФ) и Огнен Јанески (24 Вести) одржаа панел дискусија на тема: Колку чини слободата (во медиумите)? И ова предавање не ги остави слушателите рамнодушни  тие имаа бројни и интересни прашања за панелистите.

Школата се затвори со дополнување и дискусија на Поимникот за граѓанско општество, по што следуваше евалуација на вториот модул од Школата за активно граѓанство и заминување на учесниците.

Следна средба со учесниците на VIII генерација на Школата за активно граѓанство закажуваме идната година на пролет, заедно со идните учесници на Школата, од деветтата генерација.